Trekking – co to jest? Jak zacząć?

W dzisiejszych czasach coraz więcej osób poszukuje aktywności na świeżym powietrzu, które pozwolą nie tylko poprawić kondycję fizyczną, ale także zrelaksować się i oderwać od codziennego zgiełku. Jedną z takich form rekreacji jest trekking. Ta aktywność zdobywa coraz większą popularność na całym świecie, stanowiąc doskonałe połączenie wysiłku fizycznego, obcowania z naturą i poznawania nowych miejsc.

1. Co to jest trekking?
2. Gdzie można uprawiać trekking?
3. Jak zacząć trekking? Jaki sprzęt może się przydać?
4. Jak się przygotować do trekkingu?
5. Czym różni się trekking od hikingu?
6. Zalety trekkingu
7. Przeciwwskazania i zasady bezpieczeństwa
8. Podsumowanie

W artykule przybliżymy, czym jest trekking, jak zacząć swoją przygodę z tym sportem, jakie są niezbędne przygotowania oraz na co zwracać uwagę, aby czerpać z tego jak najwięcej radości i bezpieczeństwa.

Co to jest trekking?

Trekking to forma długodystansowego chodzenia po terenach naturalnych, obejmująca zwykle wędrówki na kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt kilometrów. W przeciwieństwie do zwykłego spaceru trekking zakłada pokonywanie dłuższych tras w trudniejszych warunkach, często na terenach górskich, leśnych, piaszczystych czy skalistych. To sport, który wymaga od uczestnika nie tylko dobrej kondycji fizycznej, ale także przygotowania mentalnego i odpowiedniego sprzętu. Celem trekkingu jest nie tylko przemierzanie kolejnych kilometrów, ale także kontakt z naturą, podziwianie krajobrazów, poznawanie lokalnej kultury i czerpanie radości z aktywnego wypoczynku.

Gdzie można uprawiać trekking?

Trekking można uprawiać praktycznie wszędzie, gdzie występuje teren naturalny lub nieutwardzony szlak. Popularne miejsca to górskie pasma, np. Tatry, Karkonosze, Bieszczady, czy Alpy. Jednak równie atrakcyjne są trasy w niższych partiach górskich, lasach, parkach narodowych czy rezerwatach przyrody. Ważne, by wybierać trasy dostosowane do własnych możliwości, a także do warunków pogodowych i sezonu.

Jak zacząć trekking? Jaki sprzęt może się przydać?

Rozpoczęcie przygody z trekkingiem nie wymaga od razu zakupu specjalistycznego, drogiego sprzętu. Na początek warto zaopatrzyć się w podstawowe elementy, które zapewnią komfort i bezpieczeństwo podczas wędrówki:

Wygodne buty trekkingowe – kluczowy element. Powinny być dobrze dopasowane (ciut większe, niż buty, które nosisz na co dzień), z dobrą podeszwą antypoślizgową, odporne na przetarcia i zapewniające stabilność na nierównym terenie. Warto zainwestować w buty, które są nieprzemakalne np. pokryte Gore-Texem.

Ubranie dostosowane do warunków atmosferycznych – warstwowe, które można łatwo dostosować do zmieniającej się pogody. Warto mieć coś ciepłego, przeciwdeszczową kurtkę, czapkę i rękawiczki. Przyda się także bielizna termoaktywna, która pomoże przetrwać różne warunki pogodowe, oraz wygodne, nieco dłuższe skarpety. Nie zapomnij także o kurtce przeciwdeszczowej albo chociaż pelerynie.

"Warto stosować profilaktycznie witaminę C, ponieważ nigdy nie wiemy, jak organizm zareaguje na codzienne obciążenie. Ponadto wspomaga funkcjonowanie stawów i zmniejsza stres oksydacyjny." Łukasz Domeradzki - Dietetyk

Plecak – na początek wystarczy mały, lekki, ale pojemny, w którym zmieści się jedzenie, woda, apteczka i podstawowe rzeczy. Jeśli myślisz na poważnie o trekkingu, zacznij się rozglądać za plecakiem z pasem biodrowym, który odciąża nieco barki. Niektóre plecaki mają także specjalnie wyprofilowaną tylną część, umożliwiając cyrkulację powietrza między plecakiem a plecami, dzięki czemu nieco mniej się pocisz, a jeśli już jesteś mokry, to szybciej wyschniesz. Warto mieć także specjalną osłonę na plecak w razie deszczu.

Woda i jedzenie – na dłuższe trasy konieczne jest zabranie odpowiedniej ilości płynów i przekąsek energetycznych. Może to być woda, ale świetnie sprawdzą się także izotoniki, a w chłodniejsze dni termos z herbatą. Jeśli chodzi o jedzenie, to postaw na batony energetyczne, ale także "coś normalnego" np. kanapka, paczka kabanosów, owoc.

Mapy i nawigacja – papierowa mapa lub urządzenie GPS, szczególnie jeśli planujemy wędrówki w nieznanym terenie. Jeśli korzystasz głównie z telefonu, nie zapomnij zabrać ze sobą podręcznego power banka. Weź też pod uwagę, że w niektórych miejscach nie ma zasięgu, zatem przygotuj sobie trasę w formie offline. Na szczęście większość szlaków jest też dobrze oznaczona, ale różnie to bywa... 

Akcesoria ochronne – krem z filtrem UV, okulary przeciwsłoneczne, czapka z daszkiem w ciepłe dni lub cieplejsza czapa (plus np. kominiarka) na te chłodniejsze, spray na komary i wspomniana już wcześniej mała apteczka. Może ona zawierać kilka plasterków, coś do odkażenia, mały bandaż itp. 

Jak się przygotować do trekkingu?

Przygotowania do trekkingu można podzielić na dwa główne aspekty: fizyczny i logistyczny.

Przygotowanie fizyczne– warto zadbać o kondycję, zaczynając od regularnych spacerów lub krótkich wędrówek, stopniowo zwiększając dystans i czas trwania. Dobrze jest również wprowadzić ćwiczenia wzmacniające mięśnie nóg, brzucha i pleców, co poprawi stabilność i wytrzymałość podczas dłuższych tras. Niektóre osoby decydują się na treningi cardio, np. rower, bieganie, czy wchodzenie po schodach, które zwiększają ogólną wydolność organizmu.

Przygotowanie trasy – konieczne jest oszacowanie dystansu, przewyższeń oraz czasu potrzebnego na pokonanie zaplanowanej trasy. Warto skorzystać z dostępnych map, aplikacji mobilnych lub przewodników turystycznych. Przy planowaniu należy uwzględnić własne możliwości, warunki pogodowe i ewentualne przerwy. Nie wolno zapominać o bezpieczeństwie – informować bliskich o planowanej trasie, mieć przy sobie telefon z naładowaną baterią oraz podstawową apteczkę.

"Równowaga wodna jest krytyczna dla funkcjonowania, chociażby układu sercowo-naczyniowego, nerek czy wątroby, a także odprowadzania ciepła. W górach w trakcie wielogodzinnego marszu możliwe jest odwodnienie połączone z utratą kluczowych elektrolitów." Maciej Sulikowski - Ekspert SFD

Czym różni się trekking od hikingu?

Choć terminy trekking i hiking są często używane zamiennie, mają subtelne różnice. Hiking odnosi się zwykle do krótszych, bardziej rekreacyjnych spacerów po wyznaczonych szlakach, często w okolicach miast czy parków. Trekking natomiast oznacza dłuższe, bardziej wymagające wyprawy, czasami trwające nawet kilka dni, z noclegami w schroniskach lub namiotach, na odległych, nieutwardzonych terenach. Trekking wymaga więc większego przygotowania, planowania i sprzętu, ale też daje głębsze doświadczenie kontaktu z naturą i możliwość przemierzania dzikich, nieznanych terenów.

Zalety trekkingu

Trekking posiada szereg korzyści zarówno dla ciała, jak i dla umysłu. Przede wszystkim:

• poprawia kondycję fizyczną i wytrzymałość
• wzmacnia mięśnie nóg, pleców i brzucha
• korzystnie wpływa na układ sercowo-naczyniowy
• pozwala na relaks i redukcję stresu
• umożliwia poznanie nowych miejsc, kultur i ludzi
• sprzyja rozwojowi umiejętności planowania i organizacji
• jest ekologiczną formą aktywności, niegenerującą zanieczyszczeń

Przeciwwskazania i zasady bezpieczeństwa

Mimo licznych zalet trekking nie jest dla każdego. Przeciwwskazania obejmują m.in. poważne choroby serca, układu oddechowego, schorzenia stawów, a także problemy ze wzrokiem czy równowagą. Osoby z wątpliwościami powinny skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem przygody.

Podstawowe zasady bezpieczeństwa to:

• zawsze informować kogoś o planowanej trasie i czasie powrotu
• sprawdzać prognozę pogody i dostosować plan do warunków atmosferycznych
• nie lekceważyć oznak zmęczenia, bólu czy innych niepokojących objawów
• unikać wędrówek samotnych w trudnym terenie bez odpowiedniego przygotowania
• mieć przy sobie zapas wody, jedzenia i podstawowych akcesoriów
• dbać o środowisko naturalne, nie zostawiać śmieci i nie niszczyć przyrody

Podsumowanie

Trekking to fascynująca i satysfakcjonująca forma aktywności, która pozwala na bliski kontakt z naturą, poprawę kondycji i rozwijanie własnych umiejętności. Rozpoczynając swoją przygodę, warto zacząć od krótkich, dobrze przygotowanych tras, inwestując w podstawowy sprzęt i odpowiednie przygotowanie fizyczne. Z czasem można planować coraz bardziej wymagające wyprawy, odkrywając piękno nieznanych terenów i czerpiąc radość z każdego kroku. Pamiętajmy jednak o zasadach bezpieczeństwa i szanowaniu przyrody – to klucz do udanych i bezpiecznych wypraw trekkingowych.

Źródła:

• https://www.nationalgeographic.com/science/article/benefits-hiking-brain-heart-mental-health 
• https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6993091/ 
• https://jameshorrox.medium.com/the-science-of-hiking-53e8260ab46d